रिठ्याचे दार आणि घोडेपाण्याची नाळ

।। श्री आशापुरी देव्यै नमः ।।

#DilMaangeMore.. रिठ्याचे दार आणि घोडेपाण्याची नाळ (घाटवाटा, ढाकोबा annexe)

काही दिवसांपूर्वी दिलीपनी group वर एक पिल्लू सोडलं.. 'काय होतं?' तर wikimapia वरचा एक screenshot 🖼️ ज्यात marking होतं, "रिठ्याचे दार" आणि "घोडेपाण्याची नाळ".. 'कुठे आहे? कमीत कमी search 🔍 तर करून बघू' म्हणत सापडले २ blog आणि १ YouTube video 📽️ ज्यांच्यात जीवधन (especially वानरलिंगी) आणि बाहुला-बाहुली सुळक्यांचे photo बघून माझं झालं #DilMaangeMore.. मार्च महिन्यात जायचा प्रस्ताव मांडण्यात आला आणि सगळ्यांची availability बघत तारिक ठरली २६-२७ चा weekend..

काही दिवसांनी "जमत नाही" म्हणून राहुल cancel झाला 😔 आणि अजून पुढे उशीर करण्याऐवजी prepone करत तारिक ठरली १३चा रविवार आणि 'लांब जाऊन मोठा अवघड trek करायचा आहे' हा हिशोब लक्षात घेत निघायची वेळ ठरली पहाटे ५ची 🕔.. राहुल नाही, पण मग article मध्ये कसं शिरता येईल, ह्या साठी त्याने group वर "आकाशला भेटू" असा message केला.. 'काय भानगड आहे?' 🤔 हे आमच्या नंतर लक्षात आलं.. btw, वर त्याचं already शिरून झालंय, पण इतक्यात काही त्याचं पोट भरत नसतं 🤫..

१३ मार्च २०२२

ठरल्याप्रमाणे, आम्ही ५:१५ वाजता माझ्या घरून (+ वैभव), आणि 🕕 ६ वाजता प्रसादच्या घरून (+ दिलीप) निघालो.. मोशी / चाकण जवळ लागला traffic jam (not the usual one).. सगळ्यांना प्रश्न पडला, 'सकाळ तर झाली नाही अजून, मग गर्दी कसली?' तर, एक truck महाराजांचा पुतळा 🏇 घेऊन जात होता, ज्याने एक lane पूर्णपणे block केली होती आणि मोशी-राजगुरुनगर either side फक्त 2 lane road आहे, हे आपल्याला माहिती आहेच.. नशीब चांगलच म्हणावं 😇, कारण पुढे जुन्नर पर्यंत ह्याच truck 🚚 मुळे वाढीव गर्दीचा त्रास होण्यापेक्षा बरं होतं.. आत्ता नाही, पण नंतर आमच्या लक्षात आलं की जुन्नरला भर रस्त्यावर ठिकठिकाणी जी रांगोळी काढली जात होती, ती ह्याच्यासाठीच.. आज (भव्य) कार्यक्रम होता / मिरवणूक होती, शिवनेरी अगोदरच्या चौकात महाराजांचा पुतळा replace करण्याचा / करण्याची..

६:४५ वाजता आकाशला नाश्त्यासाठी 🍛 पोहचलो खरं, पण available options होते फक्त चहा ☕ आणि bread.. चाय (और bread-butter 🍞) पे चर्चा करत second course मिसळ-पाव, इडली-सांबार सुद्धा तयार झाला / आला आणि राहुलही.. better half बरोबर ह्याच areaत trek करायचा त्यांचा plan होता.. कुठे? तर महाराजांचा जन्म ज्या किल्ल्यावर झाला आणि ज्या देवीच्या नावावर त्यांचं नाव ठेवण्यात आलं, त्या शिवाई देवीचं मंदिर 🛕 असलेल्या गडावर, शिवनेरी 🚩..

निघत करत ७:३० 🕢 झाले आणि हजेरीला आलेला source of life 🌞 आज source of misery 😥 बनणार, ह्याचा trailer बघायला / अनुभवायला भेटला.. unexpected नव्हतं, पण किती जरी म्हंटलं तरी theoretical आणि practical फरक पडतोच.. दिलीपनी मागच्या वेळेप्रमाणे जुन्नरहून फळं घेतली 🍉 🍎 🍇 🍌.. that adds another pair to the established list.. "Dilip - Fruits".. 'कुठली list? विचारताय!' तर read here..

शिवनेरीपुढे शेवटचं गाव आंबोली ओलांडून रस्ता असेल / नेईल तिथपर्यंत आम्ही गाडी नेली 🚗.. वाजले होते ९:२०.. शेजारी एक आजोबा (किसन मोरे) त्यांच्या नातीला खेळवत होते, वर्षाची असेल, नाव होतं 'सई' 👶.. "वाट दाखवायला कोणी सोबत येईल का?" विचारत, त्यांना कामाला लावून आम्ही सईसोबत खेळायला लागलो.. तिच्या मोठ्या भावाचा अभ्यास घ्यायला दिलीप बसले, ३-४ वर्षांचा असेल.. pencil (पाटी वरची ◼️) नाही म्हणून त्याला घरात आणायला पाठवलं तर पठ्ठा परत आलाच नाही.. त्या चिमुकलीची मात्र आजोबा येत नाही तोपर्यंत एक गोळी चाखत-चाखत संपवून झाली होती..

सई, credits: दिलीप

वाटाड्या शोधत-शोधत आमच्या सोबत यायला तयार झाले 'बबन कासळे', इथून पुढे - 'मामा' आणि एक कुत्री 🐕, इथून पुढे - 'बसंती'.. कोयता 🔪 आणि शिदोरी घेऊन ९:४५ ला आजच्या adventureचा श्रीगणेशा झाला तेव्हा त्यांनी सांगितलं, 'घोडेपाण्याची नाळ' इथे 'तवलीची वाट' म्हणून ओळखली जाते.. नंतर वैभवने सांगितलं, हे common नाव आहे जे इतर ठिकाणी पण आहे.. so, we will stick to 'घोडेपाण्याची नाळ'.. दाऱ्या घाट डावीकडे ठेऊन आम्ही समोरची टेकडी चढायला सुरुवात केली.. हो, इथून टेकडीच आहे / दिसते, same as any other घाटवाट.. पण, कोकणातून कोणतीही घाटवाट वर चढतांना ह्याच टेकड्या (-cum-पठार) आपल्याला 'चेष्टा-मस्करी पुरे' असं चिडवत चांगलीच शिकवण देतात 😜..

अंबोली, credits: वैभव

थोडा चढ चढत नाही तर मामांनी वाटेत लागलेल्या अंबोली तोडून आम्हाला खायला दिल्या.. ऊन्हात चालत असलो तरी इथे थोडाफार वारा सोबतीला असल्याने काही वाटत नव्हतं, पण, trek सुद्धा आत्ताच चालू झाला होता, आणि उत्तर ⬆️ दिशेला उतरून जे उजवीकडच्या नाळेतून परत चढायचं होतं, तो steep चढ (elevation gain) ह्या सुरुवातीच्या gradual चढाच्या साधारण तिप्पट होता.. तिथे पण असाच वारा असला तर बरं होईल, ह्या hopes ठेऊन आमची वाटचाल चालू होती..

मामा सोबत घेतलेल्या कोयत्याचा योग्य तिथे वापर करून वाट साफ करून देत होते.. बसंती आळीपाळीने सगळ्यांच्या मधे-मधे करत होती.. मामांनी सागितलं की त्यांच्या बरोबरच असते पण काही नाव नाही, म्हणून आम्हीच तिला 'बसंती' म्हणायला लागलो.. खिंडीत पोहचलो आणि भरमसाठ photo काढायला पहिला टप्पा सापडला 😃.. इथलं highlight होतं Google Photos.. 'म्हणजे काय?' तर, तुम्ही जर कधी Google Photosला photo upload केले असतील तर आपली कलाकारी दाखवायच्या नादात कधी-कधी ते App विलक्षण output पण देतं.. इथे काढलेल्या दिलीपच्या एका photo ला असंच काही त्याने दिलेलं animation खाली upload केलंय..

उजवीकडे ➡️ होती खिंड "रिठ्याचे दार", actual trekचा first half.. ती उतरण्याचा जो speed होता, तो इथपर्यंत चढून यायच्या speed हून slow 🚶 होता.. 'खिंड उतरतोय की नाळ?', पहिला doubt 🤔 तर हाच होता.. बाकीचे doubts होते, 'नाळ type वाट उतरणे अवघड असते, तर जमेल का?', ' इतकं slow उतरतोय, तर चढायला तर रात्रच होईल'.. हळू-हळू उतरत, दगडं सांभाळत एक step घसरली.. एका बोटाला आणि कोपरला खरचटलं, trekking pole थोडा वाकला.. होता है.. जर सिंहगड सारख्या ठिकाणी मी पडू शकतो तर त्याच्यापुढे 'ये तो बहुत ज्यादा है (difficulty wise)'..

जीवधन (and extras)

वर पडलो त्याने मन नाही भरलं तर आता सगळ्यांमध्येच 'आज कुछ तुफानी करते है' चा किडा 🐞 घुसला.. समोर दिसणारी वाट डावीकडे ⬅️ थोडी वर चढत होती.. होतं असं, लांब उडी मारायची असेल, तर एक step मागे घ्यावी लागते.. पण आपल्याला खाली उतरायचं ना, मग उजवीकडे झाडी साफ करत नाळेतूनच उतरायचा सरळ रस्ता घ्यायला हवा.. शहाणपणा केला तर काहीतरी unprepared किंवा undesired नक्कीच घडतं 😒.. this is my version of Murphy's law.. actual law says, "anything that can go wrong, will go wrong.".. and, based on my life experiences, I am a (big) fan 🙋.. 'big fan', 'breaking news', ह्या निरर्थक terms वर पण लिहिलं असतं, but let's stick to the topic.. १०-१५ फुटाचे २ patch अगदी clear दिसत होते की आपल्याला सहजा-सहजी जमणार नाही.. पहिला patch खूप प्रयत्न करून दिलीप सगळ्यांच्या आधी उतरले.. एक-एक करून जेव्हड्या वेळेत सगळे उतरलो, तेव्हड्यात कितीतरी वेळेस तर 'परत जाऊन ती डावीकडची वाट घ्यायची का?' हा प्रश्न ❓ विचारला गेला असेल.. सगळे व्यवस्थित उतरले आणि लगेच समोर होता दुसरा patch.. परत दिलीपनी पुढाकार घेतला आणि बाकीच्यांनी तेच follow केलं.. सगळ्यांबरोबर चालणारी बसंती इथे मात्र मागे पडली आणि 'अब मेरा क्या होगा?' विचार करत रडायला लागली.. मामांनी त्यांच्या भाषेत उजवीकडून यायला सांगितलं.. खालून वर बघत (उलटं) आता डावी side उजवीकडे झाली ना, so उजवीकडून..

from रिठ्याचे दार, credits: प्रसाद

थोडं पुढे जात नाही तर आली परत बसंती back-in-the-game 🤗.. इथपर्यंतच्या view मध्ये जे आधी जीवधन, वानरलिंगी, टोक सुळका, पळूची लिंगी आणि नानाचा अंगठा दिसत होते, ते काही वेळाने खाली उतरल्यावर समोरच्या रांगेमागे लपले 🙈.. बाहुला-बाहुली सुळके अजून काही दिसले नव्हते म्हणून तो #DilMaangeMore वाला moment अजून expectedly बाकी होता..

वाजला होता १ 🕐 आणि रिठ्याचे दार almost पूर्ण उतरून झाले होते.. पुढे सिंगापूर गावात जायचा काही plan नव्हता, म्हणून आता आम्ही शोधत होतो trekचा second half "घोडेपाण्याची नाळ".. एका ठिकाणी काही गावकरी माशे 🎣 पकडतांना दिसले.. त्यांना विचारलं आणि लागलीच उजवीकडे वळत आम्ही वर चढायला सुरुवात केली.. पाणी आणि सावली दिसताच शिदोरी सोडायची संधी साधली.. पराठे, फळं 🍎 🍌, अंडी 🥚 आणि पहिल्यांदाच खाण्यात आलेल्या प्रसादने आणलेल्या गूळ पोळी 🌯 वर तृप्त होऊन वेळ होती break extension 🥱 ची.. कलिंगड थोडं वर गेल्यावर खाऊ म्हणत तसंच bag मध्ये परत गेलं..

उतरतांना जसं adventure झालं, इथून पुढे तसं शेवटपर्यंत काहीच नव्हतं.. सकाळच्या वारेने जागवलेले hopes सगळे धुळीस मिळाले होते 😥.. photo काढायचे spot स्वतः मामा आम्हाला सांगत होते.. पण सावली दिसेल तिथे मुद्दाम बसत-बसत आम्ही वाट बघत होतो पारा 🌡️ खाली उतरायची.. कसलीच घाई नाही, कुठलीच गर्दी नाही..

बाहुला-बाहुली सुळके

natural and purest mineral water

आता बाहुला-बाहुली सुळके दिसायला सुरुवात झाली होती, पण side view.. ३ लिटर पासून केलेली सुरुवात पुरणार नव्हती, ह्याची जाणीव सगळ्यांना होतीच म्हणून अजून थोडं वर गेल्यावर वाहतं पाणी दिसल्यावर बाटल्या 🍶 भरण्यात आल्या.. सुळके लहानाचे मोठे होत होते आणि view बहरत चालला होता.. समोरून डावीकडे जात आता सुळके मागे गेले होते.. मागे वळून बघितल्यावर नकळतच ते इतके मोठे दिसायला लागतील (front / back view), हे आम्हाला completely अनपेक्षित होतं 🤩.. echoच्या मोहात सगळ्यांनीच आप-आपली स्वरनालिका आजमावली 🗣️, दिलीपनी जरा जास्तच.. त्यांना actually गैसमज झाला होता की शेजारी जीवधनच आहे म्हणुन एखादा तरी response भेटेल..

आम्ही जसं-जसं वर चढत होतो, तसा ह्या सुळक्यांमागून जीवधन (and extras) हळू-हळू वर येत होता.. सूर्योदयाला 🌄 तत्सम ह्या processला जीवधनोदय म्हणता येईल का? 😋 ह्याच साठी, फक्त ह्याच साठी केला होता अट्टाहास 🙃.. म्हणजे, when does सह्याद्री disappoint? ह्या प्रश्नाला उत्तर शोधण्यापेक्षा आधी प्रश्न तरी बरोबर आहे का? ह्याचं उत्तर शोधायची गरज आहे.. कात्राबाई, कोकणकडा, मढी महल, बाबू कडा सारखंच a perfect example of "nature is an infinite sphere of which the center is everywhere and the circumference nowhere"..

without any second thoughts, इथे वेळ होती "I wish I could take this home" म्हणत मंत्रमुग्ध होण्याची 😍.. वेळ होती चेहरा फुळवणारा आनंद आत्मसात करायची.. म्हणजेच, वेळ होती भरपूर photo 📸 काढण्याची..

from घोडेपाण्याची नाळ

इथून पुढे मात्र मामा घाई करायला लागले कारण 'torch 🔦 लागेल' ह्या तयारीने कोणी आलं नव्हतं.. वाजले होते ६ आणि अजून थोडीफार काय जी बाकी होती, ती खिंड चढून पलीकडे आंबोली गावात उतरायचं पण होतं.. सकाळपासून track करत असलेला trail बघत लक्षात फक्त हेच येत होतं की 'मंजिल अभी दूर है'.. राहिलेला चढ non-stop चढत आणि तसंच non-stop उतरत होतो तर मध्येच मामा डावीकडे बघून ओरडायला / हकलायला लागले - त्यांना दिसलं होतं सांभर.. झाडांमध्ये आम्हाला पण हालचाल दिसली पण बघायला काही भेटलं नाही.. बसंती निघाली शोध घ्यायला - तिला पण 'काय हासिल झालं असेल?' माहित नाही, पण घरापर्यंत बरोबर येऊन पोहचली..

बिजली, credits: वैभव

circuit complete ⭕ करत ६.४५ ला पोहचलो तेव्हा मामा चहा प्यायला घरी घेऊन गेले.. घराबाहेरच आजी 👵 सुपलीने गव्हाच्या भाजलेल्या ओंब्या साफ करत होत्या.. "थोड्या घ्या तर इकडे" ला "तुम्हालाच देते" म्हणत जे हरभऱ्याची चव असलेले गहू खाल्ले, म्हणजे "क्या बात!" 👌.. 'मुन्नाभाई MBBS' मधल्या "बहुत कुछ life मे पहली बार होता है" dialog सारखं आज भरपूर काही आमच्या सोबत पहिल्यांदाच घडलं.. कलिंगड जे अजूनही bag मध्येच होतं, ते तिथेच लहान मुलांना देऊन आम्ही निरोप घेतला..

गव्हाच्या भाजलेल्या ओंब्या, credits: वैभव

मामा नसते बरोबर (सोबत) तर बरोबर (योग्य) वाट शोधत-शोधत आम्ही रात्रीच 🌌 परतलो असतो.. आणि बसंती नसती तर that 'cherry on the cake' 🍰 वाली feeling आली नसती..

compare करायचं झालंच तर सिंहगडला जे shortcuts आहेत, तसा छातीवरचा चढ उतरायला पण होता आणि चढायला पण.. record झालेला trail बघत आपण ताशी १ कि.मी. पेक्षा सुद्धा कमी speedने चाललो आहे 🐌, हे लक्षात येत होतं.. of course, moving time आणि total time मधला फरक सुद्धा खूप होता.. elevation gain बद्दल सांगायचं झालं तर almost पुणे दरवाज्यापर्यंतचे २ सिंहगड ⛰️⛰️.. total ~९.१५ तासात ८.३ कि.मी., ९२४ मी. elevation gain, ~५.१५ तास moving time..

परत निघायला गाडी काढली तेव्हा तासकाट्याने ७चा 🕖 आकडा ओलांडला होता.. उशीर झाल्याचा फायदा हा झाला की आम्हाला जुन्नरची मिरवणूक वाली traffic नाही लागली.. आत्ताच चहा झाला आणि भूक भयानक लागल्यामुळे दुधाचा 🥛 बेत cancel करत गाडी थेट जेवायला थांबली कळंबच्या पुढे मल्हारला.. राजगुरुनगरची गाड्यांवाली traffic, again नाहीच..

आता, दिलीपनी परत एक पिल्लू सोडलंय.. कुठे आहे, किती छोटं-मोठं आहे, अजून homework बाकी आहे.. पण, त्याचा जेव्हा कधी classwork होईल, तेव्हा (ह्या blog मार्फत) तुम्हाला कळेलच 📝..

सिंहगड - राजगड - तोरणा २०२२

।। श्री आशापुरी देव्यै नमः ।।

a (double?) hat-trick.. कोंढाणा - मुरुंबदेव - प्रचंडगड (उर्फ SRT)

Exactly same as last time, it was last weekend of February, to this very same location, range trek involving highest forts 🏰 from पुणे district.. should this be set as a trend? only time will tell.. but if that indeed happens, you'll be reading another post 📃 in a year's time on the same topic..

that's an excerpt from last year's post on SRT.. and so, here it is..

trek बद्दल आपण बोलूच पण त्याआधी थोडंसं hat-trick 🎩 विषयी..

cricket 🏏 खेळात जन्म घेतलेल्या ह्या termचा आज सगळीकडेच वापर होतो.. कुठलीही achievement 🏆 सलग ३ वेळेस मिळवणे म्हणजे hat-trick.. पण तसं बघायला गेलं तर - १८५८ साली, सलग ३ चेंडूत ३ गडी बाद केल्याबद्दल fansनी H. H. Stephensonला जेव्हा hat भेट दिली, तेव्हा "hat-trick" ह्या termचा जन्म झाला 🐣.. अर्थातच, ह्या आधी असं काही घडलं नसेल, असं नाही.. फरक फक्त हाच की तेव्हा त्याला काही म्हणत नसत 😶..

ह्यानंतर बऱ्याच खेळांमध्ये ३ goals करणे किंवा ३ points मिळवणे म्हणजे hat-trick म्हणून प्रचलित झालं, जसं football ⚽, hockey 🏑, water polo 🤽‍♂️, handball 🏐, lacrosse 🥍 इ... आणि ३ championship जिंकणे म्हणून motor racing 🏎️, horse racing 🏇 इ... काही खेळांनी तर आप-आपले perfect hat-trick (one right-footed goal, one left-footed goal, one headed goal), natural hat-trick (uninterrupted by goal by opposite team), flawless hat-trick (एकाच half मध्ये) असेही प्रकार काढले आहेत..

debut matchला, वाढदिवशी 🎂, matchच्या पहिल्या ३ चेंडूत, एकाच गडीला दोनदा बाद करून किंवा ३ वेगळ्या overs मध्ये (2 Innings of a Test match) hat-trick घेणे हे सगळे cricket मधले hat-trickचे आगळे-वेगळे प्रकार..

double hat-trick - इतर खेळात सलग ६ goals score करायला किंवा cricket मध्ये सलग ४ गडी बाद करायला 'double hat-trick' म्हणतात.. ४ म्हणजे १-३ आणि २-४, अश्या २ ✌️.. आता articleचं title "double hat-trick" म्हणजे हा सहावा किंवा कमीत-कमी चौथा SRT तरी असेल.. तर, नाही ❌.. २०१९ पासून चालू केलेल्या नवसकाळीला जसे २०२१ च्या दसऱ्याला ३ वर्ष झाले, तसेच २०२० पासून ह्या article पर्यंत, ३ SRT झालेत.. म्हणून, double hat-trick 🖇️..

one last topic, before we start with the trek.. सिंहगड streak 😇 - गेल्या वर्षी भारतासाठी individual best in Tests, सेहवागचे ३१९ (चेन्नई - २००८) जसं highlight होतं, तसंच आजच्या SRT मधल्या सिंहगड countचं highlight होतं - भारतासाठी highest partnership 👥 in Tests, पंकज रॉय आणि विनू मांकड ने पहिल्या wicket साठी जोडलेले ४१३ (मद्रास - १९५६, now चेन्नई).. पुढच्या वर्षीही असं काही combination होईल, असा प्रयत्न असेलच.. बघू, time ⏳ will tell..

पद्म भूषण 🏅 विनू मांकड is the latest / last and 7th Indian 🇮🇳 to be inducted to ICC Cricket Hall of Fame 👨‍🎓 after Bishan Singh Bedi, Kapil Dev, Sunil Gavaskar, Anil Kumble, Rahul Dravid and Sachin Tendulkar.. known for mankading (running out the non-stricker before bowling the delivery), he is also 1 of the only 3 players to bat at all 11 positions 😎.. that opening partnership of 413 was the best in Test Cricket for the next 52 years (still best for India, for any wicket 👏) and his contribution of 231 was also best for India for the next 27 years that followed..

२६-२७ फेब्रुवारी २०२२

संध्याकाळी ७:३० 🕢 च्या स्वारगेट-सिंहगड (actually अतकरवाडी) pmpml ने आम्ही ७ जण शेवटच्या stopला उतरून लागलीच ⛰️ पहिला गड चढायला सुरुवात केली.. पुणे दरवाज्यापर्यंत आपल्याला तासभर लागतोच.. थोडाफार buffer ⏱️ धरून १०चं target होतं.. 'trek इतका मोठा असल्यावर काहीतरी अनपेक्षित होणार आणि आयत्यावेळी काहीतरी बदल करावा लागणार', ह्याची मानसिक तयारी होतीच, पण इथेच आम्हाला शेवटून येणाऱ्या दोघांची ४० मि. वाट बघावी लागेल, हे completely unexpected होतं 😔..

रा. १०:३० 🕥 - k2s ला सगळ्यांच्या पुढे धावणाऱ्या 🏃‍♀️ निशाला आज पहिलाच गड (चढायला) जड जात होता.. खाली परत (अतकरवाडीला) जाऊन अजून गैरसोय होण्यापेक्षा वरंच काही सोय होते का, ह्याचा शोध 🔍 चालू झाला.. पण (only valid options) आपटे सदन, टिळक बंगला 🏡 सारख्या ठिकाणी काही सोय झाली नाही..

सिंहगड तसा हर तऱ्हेने safe ☮️ आहे, हे आपल्याला माहिती आहेच.. पण आपण जे बघतो 📺 किंवा वाचतो 📚, ह्याचा direct परिणाम आपल्या thinking process 💭 वर होतो, ह्यातही कोणाला objection नसावं.. "Ram Chandra Series" चं दुसरं पुस्तक (Sita 👸 - Warrior of Mithila) सध्या वाचत असल्याने 'कोणालाच वर नाही सोडायचं', ह्या दिशेला विचारांचा कल झुकू लागला.. निशाची 'चालू / उतरू शकते?' ला संमती घेत, शेवटी 'विंझरला पोहचून काय करायचं, ते बघू' म्हणत सगळेच कल्याण दरवाज्याच्या वाटेला लागले..

झुंजार बुरुज, credits: राहुल

झुंजार बुरुजाच्या पुढे जेवायला थांबेपर्यंत speed जरी कमी पडत होता, तरी आमची (to be precise, निशाची) हालचाल "slow कितीपण चालेल पण थांबायचं ⏸️ अजीबत नाही" म्हणत motivate करणाऱ्या महेशमुळे non-stop चालू होती.. विंझरला उतरायच्या आधीच्या ३ टेकड्या चढण्या आधी घेतलेल्या dinner break 🍱 मध्ये सगळ्यांनी राहुलने (अगदी ice-pack सोबत) आणलेल्या आम्रखंड आणि गुलाब-जाम वर हात साफ केला 😋..

पाबे घाटला जाणारी इथपर्यंतची common वाट सोडायच्या आधीचा traverse आणि नंतरचा उतार, ह्या trek मधला सर्वात अवघड प्रकार 😨.. "confidence नसेल तर बसून उतरा" ही approach घेत आणि उतार संपल्यावर सगळ्या गाववाल्यांना जागवत आम्ही ३ वाजता 🕒 विंझरला पोहचलो.. म्हणजे, आम्हाला बघून, rather, त्यांच्या दिशेने येणाऱ्या torchच्या प्रकाशाला 🔦 बघून कुत्र्यांनी 🐕 भुंकुन-भुंकून जो गोंधळ घातला, असल्या गोंधळात माझी तरी 🥱 झोप खराब झाली असतीच 😩, म्हणून 'गाववाल्यांना जागवत'..

ठरल्याप्रमाणे, उजाडायची / public transport 🚖 चालू व्हायची वाट बघत निशा सोबत अमोल थांबणार होता.. पण राहुलच्या सोबतीने इथपर्यंत सगळ्यांपेक्षा पुढे चालणारा चिंतन सुद्धा थांबायचा आग्रह करेल, ही आजची पहिली completely unexpected घटना होती.. trek चालू करून जरी ६च तास झाले होते, तरी आपल्या mobile smartphone मधल्या 'Calendar' app 📅 वर दिसणारा आकडा बदलला होता, म्हणून 'आजची पहिली completely unexpected घटना'..

3rd and any next time I am doing SRT, these 9.7 kms will sure be a planned drive 🚘.. that's just those this-cannot-be-happening kind of things, we have to deal with..

वरील ओळी सुद्धा गेल्या वर्षीच्या article मधल्याच.. पण तशी काही गाडीची गरज भासली नाही.. कारण 🎓 universityचा diploma करत असलेल्या महेशने training अंतर्गत २ महिन्यांगोदरच हा trek केला होता.. ह्याचा फायदा 🙋 आम्हाला हा झाला की ह्या वाटेवरचा सगळ्यात कंटाळवाणा विंझर-मार्गासणी-साखर-चीर्मोडी-गुंजवणे डांबरी रस्ता 🛣️ skip करता आला.. २+ कि.मी. वाचवून मेरावणे मार्गे थेट फणशी गावातून राजगड चढायची ही शिकवण ह्या पुढे दर वेळेस कामी येईल 🤗.. तसंच, गेल्या वर्षी विशाल बरोबर तोरणा parking हून वेल्हेला trek करत उतरल्याने त्या २-२.५ कि.मी. concrete रस्त्याला सुद्धा टाळणे आता शक्य असल्याने राहतो फक्त विंझर गावातला ३ कि.मी. कंटाळा.. इतक्या मोठ्या (४०+ कि.मी.) range trek मध्ये, 'इतना तो चलता है'..

विंझरला तिघांना tata-tata bye-bye 👋 करत आम्ही final ४ कच्च्या रस्त्याने निघालो.. recorded trailला app 📱 मध्ये load करून बनलेल्या dashed-line च्या एकही dashच्या इकडे-तिकडे पाऊल न पडू देता आम्ही शेतातून, टेकडीवरून, गावातून, थोडंफार concrete रसत्यावरून, गाववाल्यांना जागवत (कुत्र्यांचे आभार मानत) फणशी गावात पोहचलो 😊..

'चंद्र-कोर 🌘 अजून कशी दिसत नाही' ह्याचा हिशोब 🔣 लावायला सुरुवात केली आणि आत्ताची वेळ ⌚ साधारण गणितात बसत होती.. कृष्णपक्षातील एकादशी म्हणजे चांद्रोदयाची वेळ असणार सूर्यास्ताची वेळ + ११ * ४८ मि... म्हणजे साधारण ४ वाजता चंद्रोदय होऊन जास्तीत-जास्त ५ पर्यंत आपल्या दिसायलाच हवा.. आणि, झालंही तसंच.. गावातून चढायला चालू करत नाही तर डावीकडे चंद्राने दर्शन दिले 😍..

इथून पुढे आम्ही गुंजवणेहून वर चढायच्या वाटेत लागणाऱ्या पहिल्या टपरीला ⛺ लागलो.. विंझरहून एकही recovery break न घेतल्याने इथे निवांत breakची नितांत गरज होती.. "चहा कधी घ्यायचा?" ह्या विषयावर जास्त चर्चा न करता महेशने थरमास 🌡️ आणि disposable cups बाहेर काढले.. हिशोब होता ८ जणांचा, त्यात आले ७ आणि आता उरले होते ४ - म्हणजे प्रत्येकी २ ☕ ☕.. आम्ही (वैभव सोडून) ह्याचा पुरेपूर फायदा घेतला - have always believed in capabilities of tea (हे वाक्य ☝️ पहिल्या SRTच्या article मधलं होय).. 

सुवेळा माची + नेढं

"चहाचा brand कुठला आहे?".. दुसरा गड चढून चोर दरवाज्यात 📈 पोहचत नाही तर महेशला हा माझा पहिला प्रश्न ❓ होता.. म्हणजे, already २२ कि.मी. चालत आलेला माणूस, ज्याचा मेरावणे आधीची टेकडी चढतांना जीव जात होता 😦, तो चहा पिऊन झाल्यावर अवघ्या ४७ मिनिटात चोर दरवाज्यापर्यंत आलाय म्हणजे 'I am proud of myself' 🥳.. और क्या चाहिए? #CannotAskForMore

पद्मावती तलाव, credits: वैभव

आमची इथून शेवटपर्यंतची वाटचाल साधारण २-२च्या groupने मागे-पुढे चालू होती ज्यात त्या २-२ मध्ये बसतील ते सगळे permutations and combinations 🔀 आळी-पाळीने आपोआप बदल घेत होते..

सईबाईंची समाधी

sunrise be like

इथे आम्हाला काही handicapped ♿ लोकांचा एक group camping 🏕️ साठी आलेला दिसला - commendable 👌 👍.. वाजले होते ६:३० 🕡.. भर उन्हात बुधला माची (तिसरा गड) चढायला आमची किती वाट लागणार आहे? ह्याचं 'खूप आणि मस्त' ह्या पलीकडे उत्तर भेटणं / शोधणं अवघड झालं होतं 😓.. 'शक्य तितकं fast जाऊ' म्हणत लागलीच 🌄 sunriseचे photo काढायला break घेतले (२).. अजून एक - व्याघ्रमुखातून दिसणारी 'engineering marvel' संजीवनी माची आम्ही काही सोडत नसतो 🚫.. हे सगळं mobile मध्ये सोबत घेऊन 📸, अळू दरवाजा उतरून, संजीवनी माचीच्या खाली breakfast 🌯 साठी थांबलो - काही option नव्हता - जेवण करून ७ तासांच्यावर झाले होते आणि 💤 झोप एक सेकंद नाही..

'engineering marvel' संजीवनी माची, credits: राहुल

डबे काढायचा उशीर आणि कुठूनतरी लपत-छपत बघत असेलच - एक माकड 🐒 - आलं धाऊन आम्हाला त्रास द्यायला.. एकच आहे, म्हणून हार न मानता आम्ही पेटपुजा चालू ठेवली.. पण जेव्हा लक्षात आलं की आपल्याला खाण्यापेक्षा त्याच्या हालचालीकडेच जास्त लक्ष द्यावं लागतंय, म्हणजे योग्य RoI नाही 😏, तेव्हा 'पुढे चहासाठी थांबायचं आहेच, तेव्हा उरलेलं बघू', म्हणत pack-up करून आम्ही भुतोंडे खिंडीत उतरायला 📉 चालू केलं, one step at a time 🚶..

डांबरी रस्त्यावर क्षणभर विश्रांती घेत, पुढचे ३ कि.मी. non-stop जे पळत सुटलो 🏃, ते कचरे काकांच्या घरी पोहे आणि चहा साठीच थांबलो.. रिकाम्या झालेल्या बाटल्या 🍶 भरून, साधारण १० वाजता 🕙 आम्ही तिथून निघालो.. काय आणि जेव्हडं होतं ते जंगल 🌲 राजगडच्या side लाच आहे म्हणून पुढे मेंगाईदेवीच्या मंदिरापर्यंत 🛕 फक्त आणि फक्त उन लागणार हा हिशोब लक्षात घेत 'हळू-हळू पुढे निघावं' म्हणत वैभवने already headstart ⏩ घेतला होता.. माझा २ ठिकाणी घेतलेला traverse फसला म्हणून जिथे actually घ्यायचा होता तिथल्या सरळ वाटेवरच्या दगडांवर ठळक फुल्या ❌ मारलेल्या असूनही काही हिम्मत नाही झाली.. इतकी पायपीट करून शेवटी जेव्हा बुधला माचीच्या दोन अंगावरच्या टेकड्या चढतो, खरी मजा तेव्हा येते 😰.. rockpatch आणि शिडी चढत ११:३० वाजता मोजक्या सावलीत कसेबसे विसावलो..

२-२च्या group मध्ये चालणाऱ्या, आम्ही चौघांनी एकदा परत एकत्र आल्यावर, 🕛 १२ च्या आसपास तिथून निघत साधारण १ वाजता 🕐 मेंगाईदेवीचं मंदिर गाठलं.. मागच्या sideला ऐसपैस सावलीत शेवटचा विसावा घेत पुढे धाव घेतली तोरणा parking, concrete रस्त्यापर्यंत.. इथून पुढेही आम्हाला trek करत खाली उतरायचं होतं पण त्याआधी "मध्ये एखादा point आहे का?", "अर्ध्या पाऊण तासात जाऊन येऊ शकतो का?" असल्या 😣 stupid questions ना उत्तरे द्यावी लागली.. नाही, मान्य आहे, आपण म्हणतो की "no question is stupid", पण आपण जिथे जातोय, तिथला थोडाफार अभ्यास करूनच निघतो ना.. का फक्त कोणाकडून तरी ऐकलं, "रस्ता झालाय" म्हणून काढायची गाडी आणि निघाले 🙄.. मुळात गडावर trekking करून जाण्यातच सार्थ आहे.. पण असो, controversial विषय आहे - इतक्यातच संपवतो..

महेशने मात्र lift घेऊन यायचं ठरवलं.. त्याला "ok, your wish" करत 🙋‍♂️ आम्ही पुढच्या अर्ध्या तासात, २:४५ दरम्यान वेल्हेतील 'तोरणा विहार' hotel गाठले.. जेवण करून, नुकत्याच चालू झालेल्या कात्रज-वेल्हे pmpml 🚌 ची १० मि. वाट बघितली.. कुठलीतरी यात्रा असल्याने खूपच गर्दी असून ४ वाजेच्या bus मध्ये जागा भेटली खरी पण राहुलने पूर्ण आणि अर्ध्यातून महेशने voluntarily आपल्या जागेचा त्याग 🧘 करत standing journey 🚹 केली..

AllTrails app वर रात्रीपासून झालेली recording ⏺️ बघत लक्षात आलं की end-to-end जरी १८ तास लागले असले (worst of 3 😟), तरी moving time फक्त ११:३० तास होता (best of 3 ☺️).. अजून एक achievement अशी की, विंझर पुढे टेकडी चढून उतरल्यामुळे ही activity आजपर्यंतची highest elevation gain म्हणून record झाली - २२९८ मी. 💪..

भेटू परत.. पुढच्या वर्षी, ह्याच ठिकाणी, ह्याच वेळेस.. with another SRT article on "घरबसल्या trekking" 👨‍💻.. tada 👋..

credits: वैभव 🤳

K2S redefined (2020 - 2022)

।। श्री आशापुरी देव्यै नमः ।।

from the backyards.. K2S redefined (2020 - 2022)

खंडोबा टेकडी - had heard 👂 about this small hill, not very far from here (my residence 🏢), during one of the casual discussions within society members.. consequentially, had a few out-and-back activities (per 8 kms) to this hiking facility without any possible need of a transport 🚗 🏍️, for an investment 🧘‍♂️ of 2 hrs.. later, also learnt about an another खंडोबा टेकडी within पुणे suburbs, so let me clarify before starting this post 📋, this one being referred here, is the one closest to the k2s route..

येळकोट येळकोट.. जय मल्हार..

during one of those 2 hrs, saw some enthusiasts hovering on the next hill, adjacent to this one.. also were some cattle 🐄 grazing in their own lost little world.. inquiring later, came to know about a possibility to continue even further till सिंहगड if u-turn ↪️ at this temple atop is not the opted target 🎯..

another topic to clarify then is the subject.. I am nobody to redefine k2s.. but, had recently learnt about multiple hiking options in and around this area, which people (including me) use very conveniently and frequently to their favour 🤠.. ohh, if you don't know what 'k2s' is, please check with your best friend, google 🌐, or else, you can even check a short post in this very blog on 6 k2s evening / night hiking activities, here..

now, finally and wholeheartedly getting back to this article.. it's about those 5 specific night / day activities, including but not just limited to खंडोबा टेकडी, and also having some or the other part of k2s included.. in other words, needing more than 2 hrs of investment..

08 November 2020, home <> k2s (touch and go)
14.55 kms, 750 meters 📈

today was nothing more than "let's give-a-try" by prolonging the u-turn till k2s route.. simply put, k2k2s.. while the route post the adjacent hill is almost flat 🏃‍♂️, with a gradual increasing slope in isolations, it takes hardly any different planning-cum-preparations 😋 than the regular outings to खंडोबा टेकडी..

at this junction, now, there is a 'धायरी नवरा-नवरी खिंड' signboard - as if, two adjacent hills enroute k2s are 👈 नवरा and नवरी 👉 - just a guess.. spotting some regular hikers on either (whatever that hill is called) नवरा / नवरी (going by the assumption), in the East ➡️ direction, had to confirm if it actually was the k2s route.. why was this required? because all 6 previous appearances here were in absence 🌃 of source-of-light, the mighty Sun, ruling out the possibility of being any confident 🤐 about the (second) guess (of the day).. one of them confirmed, but also continued with 'but you are in the opposite direction 🚫' - how?.. why to speculate, where anybody wants to go?.. anyway, not my problem 🤷..

on the way back home, then decided to celebrate this new year, again at सिंहगड, but slightly different than last couple of ones - by going to सिंहगड, starting (hiking) right (technically left 👈) from home..

17 January 2021, home - गोळेवाडी
21.26 kms, 1061 meters 📈

being in नाशिक (courtesy: work from home house) during new years, सिंहगड was not on the cards 🎴 this time.. but it only meant a shift in time.. the first Sunday of 2021 in पुणे was the unplanned and unprepared execution of the longing plan (by ~2 weeks).. when the breakfast 🍲 was unexpected / unusual early history ◀️ at 09:00 a.m. 🕘 that day, told the better-half 'I'll soon be back'.. acknowledging her 'don't go far' (considering the late start), with a half-hearted 'yes' 😉, the one way solo journey (range trek) kick-started towards the special most (सिंहगड) 😇..

recent discovery, "५ टाकी" (5 water cisterns), was an additional card to be played today (GMaps location).. when navigating here only revealed 2 ✌️, it was an immediate disappointment 😔 towards the obvious question ❓ on its christened process / source..

k2s is famous for its first hill 🏁 and final 3 🔚, each of them exhaustive enough 😓.. so, it absolutely is not a routine to discover about 50 school 🚸 going kids, accompanied by handful of volunteers / leaders on their entire k2s journey in the full presence of scorching sun 🌞.. सिंहगड is still ok, but isn't k2s too much for kids? 🥺.. in this group, was also a couple 👨‍👩‍👦 (accompanying their son), who apparently were also first-timers but out of choice to keep up only with the pace of the leader, leading from the front.. sensing their extended break, they joined me to march ahead, with the final 3 prominent hills coming up next 🙄..

it was something past 11 on the dial and I too was almost washed-out 😰.. slow and steady 🐢, we made it to the घाट road around 01:00 p.m. 🕐, only to be amazed again 😳, this time with the mob of all age groups.. goverment had just released the imposed restrictions after the first wave 🌊 was neutralized.. as a result of this, people were out of their dens ⛺, as if released from prison, and the vehicles 🚗 🚙 🚕 here were lined up from सिंहगड parking area till the घाट road junction (from कोंढणपुर) - that's 3 odd kms..

duly respecting the position of clock ingredients ⌚, it was time to re-think and change the plans to go south 📉 (technically North ⬆️) rather than north 📈 (technically West ⬅️)..

22 October 2021, home - आतकरवाडी
20.42 kms, 1279 meters 📈

k2s, the original one, was long forgotten now 😬.. discussion started to relive the same, but the recent and incomplete attempt (you just read about 👆) of home - सिंहगड was not to be forgotten / forgiven so easily.. initially, Rahul was not letting go his approach of going the old tunnel way, but then agreed 🤝 to accompany for duly completing the incomplete task from 9 months ago 👍..

it was supposed to be a night trek (range again) after a long time ⌛.. we (+Aman) started as planned.. the last companion, Tanmay, was to be dropped on the way by his friend.. contributing as a co-leader, along with Vishal in last few months (before moving recently to UK 🇬🇧) had surprisingly developed his stamina 💪.. completely different than Tanmay from 6-7 months ago, he was leading from the front along with (as usual) Rahul.. disappointingly, I was the slowest 🚶 today..

being a night time activity, we had all choices but to change the plans interim.. that's not actually the disadvantage, but the beauty of night treks, coupled with less exertion (due to dehydration) ☺️.. after reaching around 02:30 a.m. 🕝, we recovered a while at the घाट road and started towards our next target, सिंहगड parking.. in the slowest possible of all forms, we made it around 04:00 a.m. 🕓 for some 🦀 खेकडा भजी (कांद्याचीच 🧅असते).. seriously, at 4? not really, but that also is not very impossible.. we slept 🛌 / tried hard to sleep for about an hour and then tea ☕, भजी, maggi 🍝were all à-la-carte single / multiple..

after relishing the long awaited redrise 🌄, we were on the way to lose altitude 📉 towards आतकरवाडी..

16 January 2022, home <> partial k2s
23.5 kms, 1103 meters 📈

delayed start than planned ensured we missed the sunrise by quite a margin 😐.. कोई नई, there is always a next time, and this time, the "next time" was not more than a month away / is not more than a few lines away 👇..

we had thought 💭 over multiple options for today.. finalized of them was to get to the top of the last hill, just before descending to the base of the group of final 3 massive ones..

Vaibhav - अंडी 🥚, Mahesh - चहा ☕, Sushil - पराठे 🥙.. these pairs were repeated observations from the recent activities and were not to be any different today, but only complemented with राजगिरा-गुलकंद वडी 🍫..

on the way back, it was the moment to confuse ourselves again 🤨 with the count of water cisterns at "५ टाकी" - claimed to be 5, observed again just 2.. Vaibhav even went a few meters ahead to check if the other 3 lie somewhere further West, but returned without any luck 🙁.. may be the bigger one has few compartments inside, which fail to expose themselves in presence of (dirty) water.. but this still (till today) remains only a guess, to justify the christened..

20 February 2022, home <> कात्रज
24.5 kms, 1380 meters 📈

कात्रज new tunnel was the only opted start point for all of the 6 k2s instances.. for this, Rahul and Vikas had always insisted on trying the old tunnel route 👻.. today's plan was to experience the same, but the "k2s redefined" way ♻️.. same as last time (above), today was also supposed to be a superset of the first entry, but in the opposite direction, East, instead of West.. what was missed last month, was duly accomplished today - those shades of red, orange and yellow 🌇..

while the start was clumsy, once we reached खंडोबा टेकडी, the confidence was boosted enough to at least continue till वाघजाई मंदिर 🛕, exactly above the कात्रज old tunnel.. there is a barrier 🚧 midway while descending the खंडोबा टेकडी on the opposite side.. today's guesswork 🤔 was - to avoid the cattle getting on this side..

as we were crossing one hill after the other in the opposite direction (of conventional k2s), we reached till the intersection of routes from old and new tunnel.. indicatively, next part was supposed to be our first time 🙋.. but before that, structure similar to dyke 🤘 at धोडप fort was calling for attention, somewhere towards South-West ↙️ of सिंहगड in the opposite direction, in some other mountain range.. failing to guess its exact location, we resumed in the East..

many hikers can be seen here on the left side actively ascending / descending the first k2s hill, popularly known as हत्ती डोंगर 🐘.. after reaching the top from this side, we had our चहा ☕ and पराठे 🥙 break.. should not be a difficult guess now, who was accompanying me today.. here, we even met प्रथमेश and महेंद्र.. the beautiful view 😀 of the new tunnel road on either side of this hill is a visual treat.. far away can be seen पुरंदर and राजगड 🚩 forts.. in two minds, we decided to get down to old tunnel and help ourselves with some local transport 🚌 to home..

after reaching the temple, somehow, I was not completely convinced to betray plan A 😎.. parting our ways, it was time to encash some combination of preparation and opportunity, popularly known as "luck" while on a solo return journey.. a deer 🦌 like animal, grey in color, jumped / leaped to run away, rustling the surroundings, good enough to make me look back to catch a glimpse of it.. second one in about 4 months.. 😍